introversie persoonlijkheid stress werkstress

Hoe jouw persoonlijkheid bepaalt hoeveel stress je op je werk hebt

Karolien Koolhof
Hoe jouw persoonlijkheid bepaalt hoeveel stress je op je werk hebt

Sommige mensen lijken altijd kalm, hoe druk het ook is. Anderen voelen zich snel opgejaagd en krijgen stress van deadlines, vergaderingen of veeleisende collega’s. Hoe komt dat? Een deel heeft natuurlijk te maken met de hoeveelheid werk, maar hoe je ermee omgaat, hangt af van je persoonlijkheid.

Iedereen reageert anders op stress, en dat heeft veel te maken met wie je bent als persoon. De ene persoon voelt zich prettig in een drukke kantoortuin, terwijl de ander liever in stilte werkt. Sommige mensen maken zich snel zorgen, terwijl anderen zich niet zo druk maken. De Big Five, een model dat vijf hoofdeigenschappen van mensen beschrijft, helpt om te begrijpen waarom jij op jouw manier reageert op werkstress. Laten we eens kijken hoe dat precies werkt!

Ben je een prater of een denker? (Extraversie)

Extraverte mensen houden van gezelligheid en drukte. Ze laden op door met collega’s te kletsen, vinden een volle agenda fijn en presteren goed in een levendige omgeving. Vergaderingen, borrels en teamwork? Geen probleem! Introverte mensen daarentegen hebben juist meer behoefte aan rust en werken liever alleen of in kleine groepjes. Een kantoortuin met veel lawaai en spontane meetings kan hen uitputten. Zij presteren vaak beter in een rustige omgeving met minder afleiding.

Als je introvert bent en merkt dat je snel overprikkeld raakt, kun je kijken of je een rustige werkplek kunt regelen, bijvoorbeeld een dag thuiswerken of een noise-cancelling koptelefoon gebruiken. Extraverte mensen doen er juist goed aan om actief contact met collega’s op te zoeken om energie te krijgen.

Hoe snel lig jij wakker van zorgen? (Emotionele stabiliteit)

Sommige mensen blijven kalm, zelfs als alles misgaat. Ze laten kritiek makkelijker van zich afglijden en maken zich niet snel druk om problemen. Anderen piekeren veel en ervaren stress sneller. Ze voelen zich sneller onzeker over hun prestaties of liggen ‘s nachts wakker van die ene mail van hun manager. Mensen die veel piekeren, hebben een verhoogde kans op burn-out.

Als jij je hierin herkent, is het goed om bewust bezig te zijn met stressmanagement. Dingen als ademhalingsoefeningen, duidelijke grenzen stellen en realistisch nadenken over problemen (“is dit écht zo erg?”) kunnen helpen om werkstress te verminderen.

Ben je een perfectionist? (Consciëntieusheid)

Consciëntieuze mensen werken hard, zijn goed georganiseerd en willen dingen perfect doen. Dit klinkt als een goede eigenschap (en dat is het ook!), maar het kan ook tegen je werken. Perfectionisme en een hoge lat zorgen vaak voor extra stress. Je bent nooit helemaal tevreden en geeft jezelf weinig ruimte om fouten te maken.

Soms is goed genoeg echt goed genoeg. Het helpt om te oefenen met loslaten: vraag jezelf af of een taak écht nog een extra controle nodig heeft, of dat het vooral jouw perfectionisme is dat de boel vertraagt.

Vind jij het belangrijk om aardig gevonden te worden? (Vriendelijkheid)

Vriendelijke mensen willen graag helpen en hebben vaak een goede band met collega’s. Dat is fijn, maar het kan ook betekenen dat je sneller ‘ja’ zegt tegen extra taken, zelfs als je eigenlijk geen tijd hebt. Hierdoor loop je het risico jezelf voorbij te rennen en overbelast te raken.

Het is belangrijk om te leren nee zeggen zonder schuldgevoel. Dit betekent niet dat je minder behulpzaam bent, maar wel dat je beter je eigen grenzen bewaakt. Als jij goed in je vel zit, kun je uiteindelijk ook meer voor anderen betekenen.

Houd je van verandering of juist niet? (Openheid voor ervaringen)

Sommige mensen vinden het spannend en leuk als er op het werk dingen veranderen. Nieuwe projecten? Een andere werkwijze? Kom maar op! Anderen krijgen juist stress van onzekerheid en werken liever volgens een vast patroon.

Als je weet waar jij staat, kun je beter omgaan met onverwachte situaties. Vind je veranderingen lastig? Probeer ze dan in kleine stapjes te benaderen en focus op wat je wél kunt beïnvloeden.

Jouw persoonlijkheid bepaalt dus voor een groot deel hoe jij werkstress ervaart. Wil je minder stress? Kijk eens kritisch naar wat jou energie kost en wat je juist helpt. Misschien heb je meer rust nodig, moet je vaker ‘nee’ zeggen of leren om perfectionisme los te laten.

Wil je hier dieper op ingaan? Ik kijk graag eens samen naar jouw energiebalans, zodat het gemakkelijker wordt om daar beter op in te spelen.

Karolien Koolhof

Over de auteur

Terug naar overzicht